Wat is COPD?
In het kort
COPD (Chronic Obstructive Pulmonary Disease) is een progressieve en chronische longziekte waarbij de longen en luchtwegen blijvend beschadigd raken. Onder de noemer COPD vallen chronische bronchitis en longemfyseem. Door deze aandoeningen ontstaat een vernauwing van de luchtwegen en verlies van longfunctie, waardoor ademhalen steeds moeilijker wordt.
COPD is niet te genezen, maar kan wel worden gestabiliseerd. De ziekte vraagt om een individuele aanpak, omdat het bij iedereen anders uitpakt. COPD is een van de zwaarste chronische ziekten om mee te leven en te verzorgen. Bovendien zorgt iedere longaanval voor een verdere afname van de longinhoud, waardoor het nog zwaarder wordt met de ziekte te leven.
Wat zijn de oorzaken en risicofactoren?
COPD ontstaat meestal door langdurige schade aan de longen. De belangrijkste risicofactor is roken, zowel actief als passief. Ook luchtvervuiling, fijnstof en beroepsmatige blootstelling aan schadelijke stoffen vergroten het risico.
Daarnaast kunnen genetische factoren, zoals alfa-1-antitrypsinedeficiëntie, een rol spelen. Ernstige luchtweginfecties in de jeugd, vroeggeboorte waarbij de longen zich onderontwikkelen en onderbehandeld astma kunnen eveneens bijdragen aan het ontstaan van COPD.
Vaak is het een combinatie van factoren die leidt tot de ziekte.
Wat zijn de symptomen?
De belangrijkste symptomen van COPD zijn kortademigheid, chronisch hoesten en aanhoudende slijmproductie. De kortademigheid kan per dag verschillen en soms verergeren door bijvoorbeeld weersomstandigheden. Daarnaast kunnen mensen last hebben van een piepende of brommende ademhaling en vermoeidheid.
Bij longaanvallen nemen de klachten plotseling toe, wat kan leiden tot verdere achteruitgang van de longfunctie en het dagelijks functioneren.
Herken je symptomen?
Maak een afspraak bij de huisarts of longspecialist. Hoe eerder de diagnose wordt gesteld, hoe meer mogelijkheden er zijn voor behandeling en ondersteuning.
Welke behandeling en ondersteuning zijn er bij COPD?
De behandeling van COPD richt zich op het verlichten van klachten, het stabiliseren van de ziekte en het behouden van kwaliteit van leven. Inhalatiemedicatie speelt hierbij vaak een belangrijke rol. Daarnaast zijn voeding en leefstijl van grote invloed op het verloop van de ziekte. Voldoende bewegen en het op peil houden van de conditie helpen om zo lang mogelijk actief te blijven.
Voor sommige mensen kan longrevalidatie uitkomst bieden. In specifieke gevallen zijn longvolumereductiebehandelingen mogelijk. Wanneer de longfunctie verder achteruitgaat, kan ondersteuning nodig zijn in de vorm van zuurstoftherapie, (nachtelijke) beademing of andere ademhalingsondersteuning.
Ook psychosociale zorg is belangrijk, net als palliatieve zorg in een latere fase van de ziekte.
Tot slot draagt een veilige leefomgeving bij aan het voorkomen van verergering van klachten en het ondersteunen van het dagelijks functioneren.